Біз қайдамыз, олар қайда?

Қазақстан Бүгін: 13:04 29.04.2009

Мәжіліс “Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне ақпараттық-коммуникациялық желілер мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы” заң жобасын бірінші оқылымда мақұлдады.

Республикада интернет-технологияларды дамытудың қазіргі деңгейіне заңнаманы сәйкес келтіру мақсатында заң жобасында негізгі ұғымдарды анықтайтын ақпараттық-коммуникациялық желілерде деректерді берудің үдерісіне қатысушылардың құқықтары мен міндеттерін реттейтін ережелерді және қолданыстағы заңнамада бекітіп беру ұсынылады. Мысалы, қолданыстағы “веб-сайт” ұғымы порталдар, форумдар, блогтар, интернет – теледидар және басқа технологиялар көмегімен интернет желісінде ақпаратты орналастыруды қамтымайды. Сондықтан осы заң жобасында кең ауқымды “веб-сайт” ұғымын “интернет-ресурс” ұғымына ауыстыру көзделген.

Осы іс-шараларды іске асыру мақсаттарында сотқа міндетті түрде талапты енгізумен, прокурорға мүмкіндік беретін (бұқаралық ақпарат құралының өнімдерін) ақпараттың жариялануын тоқтату туралы қаулының нормасын “Бұқаралық ақпарат құралдары туралы” Қазақстан Республикасы заңына енгізу ұсынылған.

Интернет желісінің қазақстандық сегментінде орналасқан сайттарға қатысты істерді қарау іс-жүргізудің талабының тәртібінде жүзеге асырылатын болады.

Толығымен мына жерде

Заң күшке енетін болса, Қазақстан территориясында әр блог/сайт БАҚ болып саналады (ал әр блогшы – журналист?),  веб-ресурстар тіркелуден өтуге тиісті, ал еліміздің соты шетелдік веб-сайттарға кіру жолдарын жауып тастауға құқылы болады. KZ зонасындағы веб-жобалар күрт азайып, нарықта Қазнеттің бәсекелестігі аңызға айналмақ.

Жоғарыдағылар «қажетсіз» сайт пен блогтарға бан қойып, әуреленбейді, енді бәрі ЗАҢ ЖҮЗІНДЕ болмақ! Осыған қарап, Біз (блогшы/юзер/ азаматтар/ журналистер) және Олардың арасында қаншалықты алшақтық бар екеніне көзіміз жетті. Бұл алшақтық барда ешкім де ұтпайтыны анық!

Қазнеттің белсенді қолданушыларын өздерінің бұл заңға қарсы екенін көрсету үшін 13 мамыр 2009 ж сағат 15 пен 16 аралығында ( Астана уақыты) Қазақстанның интернет кеңістігіне шықпауға шақырады. “Бұл рәсім арқылы Заң қабылдана қалған жағдайда Қазнеттің қандай күйге түсетінін көрсеткіміз келеді” дейді.

P.S. суретте соқыр Фемида

Қазақ мерзімді баспасөзі (3)

Тіршіліктен Арқа ажарына дейін
Жер-жаһан соғыс өртіне оранып, ел басына аласапыран күн туған сонау аумалы-төкпелі кезеңде қазақ халқының біртуар қайсар ұлдары Сәкен Сейфуллин, Бәкен Серікбаев, Абдолла Асылбеков, Жұмабай Нүркин сынды азаматтар тығырыққа тірелген жұртына жол көрсетуді мақсат тұтып Ақмолада “Жас қазақ” ұйымының үні – ұлт тілінде газет шығару керектігін ұсынады.

Көпшілік қолдап, қолма-қол ақша жинап, баспахана ұйымдастыру бастамасы көтеріледі. Қаржы жинауда Ақмолалық Шарафат Темірбайқызы Лекерова ерекше белсенділік танытады. Газеттің тұңғыш редакторы болып 1888 жылдан 1902 жылға дейін Омбыда шығып тұрған “Дала уалаяты” басылымның жауапты редакторларының бірі болған, тәжірибелі баспасөз маманы, адвокат Рақымжан Дүйсенбаев бекітіледі. Сол жылдың көктемінде Рақымжан Дүйсенбаев Қазан қаласының түйеге артып Ақмолаға алғашқы баспахананың жабдықтары мен әріптерін әкеледі. Сонымен Арқа өңіріндегі қазіргі Ақмола облысының аясында тұңғыш қазақ тілді – “Тіршілік” газеті 1917 жылдың шілде айында алғаш рет жарық көреді.
Ақмолада 1917 жылдың шілдесінен 1918 жылдың жаз ортасына дейін шығып тұрған “Тіршілік” газеті алғашқы нөмірінен бастап халықтық-ағартушылық, азаткерлік бағыт ұстанғаны ешбір күмән тудырмайды. “Тіршілік” өзінің тарих сахнасындағы аз ғана ғұмырында туған халқының жоғын жоқтады, мұның мұңдады, сөзін сөйледі. Елді бірлікке, тірлікке бастап, өзінің атына сай жаңаша тіршілік жолын нұсқады.

Бұл ерекше Barcamp еді (2)

Баркемп туралы жалғастыратын болсам, …
…журналист, әрі блогшы Әділ Нұрмақов Moblog.kz атты мобильді веблог жайында, оның функциялары мен қолдануы туралы айтып берді. Ресейде осындай моблогтар екеу болса, бізде енді ғана пайда болды. Интернет пен заң тақырыбында қарағандылық студент Шыңғыс Крайбеков BitTorrent-трекерлердің құқықтық реттеу мәселесін, оның ішінде авторлық құқықтар жайында сөз қозғады. Қызмет көрсету сайттарының ішінде астаналық студент Дармен Аманбаев Apartamenty.kz – пен таныстырды және үшінші күні өткен стартаптар сайысында бұл сайт бірнеше рет жүлдегер атанды. Стартаптар ішінде тағы бір қызық жоба – электрондық кітапхана Wormie.kz. Оны Ақтөбелік White Hill дизайн-студияcы жасап жатыр және дәл қазір елімізде оған ұқсас бірде-бір ресурс жоқтың қасы. Осыдан, бұл жобаның болашағы зор деп болжауға болады. Электрондық кітаптарға арналған осы сервис те BarCamp Ideas Market-тің жүлдегері атанды. Фотохостингке байланысты екі ресурс Pics.kz пен Canvas.kz (әлеуметтік фото-сервис) – ті астаналық Алексей Чубыкин мен Рустем Мұсабеков таныстырды. Ал подкастингке арналған қазақстандық терминал PodKAZt.kz – тің презентациясы подкастерлер павлодарлық Иван Богураев пен алматылық Әсет Нұрпейісовпен өткізілді. Терминалмен таныстыру барысында подкастинг деген не және қазақстандық подкастингтің дамуы жайында айтылып өтті. Сонымен қатар, Қазнет қолданушыларына танымал блог тұғырнама, әрі әлеуметтік желі функцияларын бірдей атқарып жүрген Yvision.kz пен видео сервис Kiwi.kz қызметі алдағы жоспарларымен бөлісіп, қолданушылардың сұрақтарына жауап берді.
Тағы мынадай стартаптар таныстырылды:
http://kazpartner.kz/ – франчайзингке арналған платформа.
http://www.kundelik.kz/ – оқушылардың ата-анасына арналған электронды күнделік.
uchi.kz және referaty.kz – білім беру.
www.artmachine.kz – өнер/шығармашылық/арт.
http://autoatlas.kz/ – Қазақстан жолдар атласы.
bbkz.kz – Beauty Business Kazakhstan – сәнқой ханымдарға арналған.
http://infox.kz/ – Молдатаев мырза ұсынады
inkar.info – Интернет-радио(көпшілікке таныс).
listen.kz – мобильді телефоннан сервирге ақпаратты сақтау.
startup.kz – инвесторларды іздеп жүрген стартаптар сайты.
“Xtime” – студенттермен интернетте жарияланатын қызықты тв бағдарлама(оны yvision және kiwi-ден тауып алуға болады).
KomekteZ.kz – қолдау/көмекке арналған әлеуметтік желі.



фотолардың авторы Сергей Сабанов
Шет елден келген қатысушылар, әрі тәжірибесі бар баркемперлер шараға жоғары баға берді және барлығы дерлік Баркемптің ұйымдастырушылары Елена Жетпісбаева мен Инесса Шлапакқа алғыстарын айтудан жалықпады.

енді ресми емес мәліметтерден
Соңғы күні Салтанат пен Айкомен кездестім. Айко жалғыз емес, Сәкінімен келді. Көшеде Айконы бірден танып қойдым, Сәкінді де “Қазақстан” қонақүйінің жанындағы паркте біраз қыдырып, әңгімелесіп қайттық.


фото Салтанаттікі

Бұл ерекше Barcamp еді (1)

Жарты жылдай осы шараны күткен едім, ақыры қатыстым. Бұл жазбаны ресми түрде жазғым келмейді, себебі бұл мүмкін емес. Мен үшін осы баркемп ерекше өтті және оның дәл 2009 жылы өтуі өте дұрыс деп ойлаймын. Себеп? Биыл еліміздің Интернет қолданушылары сан жағынан өссе, Қазнеттің өзі сапа жағынан өсті. Жаңа сайттар, блогтар, сервистер көбейді. Barcamp CA 2009 арқылы көзбе-көз Қазнеттің проблемалары, жаңа идеялар талқыланып, жас стартаптарға демеушілік көрсету мүмкіндігі туды.

17 сәуір күні шараға келген қатысушылар тіркелуден өтіп, бір-бірімен танысып, білісті. Қазнеттің блогшылары, twitter мен yvision.kz – тің қолданушылары және Өзбекістан, Қырғызстан, Латвия, Украина, Беларусь т.б. елдерден келген баркемперлер КИМЭПте жиналды. Көбіміз бұрыннан танитын, бірақ өмірде кездеспеген адамдармен танысуға асықтық. Өз басым Твиттер және yvision-дағы таныстарыммен танысып(кейбіреулеріміз ник пен аватар арқылы бір-бірімізді танысақ, көбіміз фотодағы түрімізден танып қойдық; әйтеуір ол да бір қызық еді), бұрыннан танитын Лена мен Инесса (Баркемпті ұйымдастырған қыздар), Adam Kesher, Сардор (Ташкент), Бектұр мен Сымбатпен (Бішкек) кездестім.

18 сәуір күні презентациялар күні болды. Мен және алматылық Елдар микроблогингке байланысты презентация жасауға дайындалған едік. Қабырғаға ілінген кестеге өзіміздің презентациямыздың уақытын жазып қойдық. Бір кезде алдымнан Қуаныш шыға келді, қарасам қасында Ақзере, Салтанат пен Айкона тұр. Барлығымен танысып, әңгімелесіп, суретке түскен едік. Біраздан соң Нұргелді (оны көрмегелі қай заман) Қостанайдан ұшып келді. Бірнеше презентацияға қатыстық, өкінішке орай барлығына қатыса алмадық. Моблог, Yvision, PodKAZt, Opera mini-ді көріп қайттық.

Ақзере, Айконаның бір жұмыстары болып қалғасын, Салтанат екеуміз қалдық. Операның презентациясында Салтанат кімді көріп қалды деп ойлайсыз? Жанарбек аға да КИМЭПтің ішінде жүр екен. Оны көріп, амандасып, біраз сөйлестік.

Сол күні Қазақ блогшыларымен кездескеніме қатты қуанған едім. Қыздар блогтары сияқты әдемі, салмақты, ақылды!
Келгендеріне және презентацияма қатысқандарына көп рахмет!

Жалғасы бар. Келесі жазбада 19 сәуір немесе Idea markets/Startap competition мен Айконың Сәкіні жайында оқи аласыздар

barcampca09

Барлықтарыңызға сәлем!

Көп күткен Баркемп басталды, кеше тіркелу болса, бүгін презентациялар басталды.

Оларды мына жерден және кешегі суреттерді және видеоны мына жерден көруге болады.

ВВС ізімен(7)

Мәтінді көркемдеу

Сөздің астын сызыду қолданбауғы тырысу керек, себебі оқырман оны гиперсілтеме деп ойлап қалуы мүмкін. БАС ӘРІППЕН жазуды да байқап қолдану қажет, себебі Интернет этикасы бойынша бұл айқайлауды білдіреді.
Жуандатып жазылған әріптер курсивпен жазылғандарға қарағанда жеңілдеу оқылады. Леп белгісі кереметтей назар аудартпайды, әсіресе бірнешеуін қойсаңыз!!!
Аты-жөнін (басында атын әлде фамилиясын жазу қажет), лауазымды, даталарды (мысалы бір датаны әртүрлі жазуға болады 3 қазан 2006 ж., 3/10/06, 03.10.06) қалай жазу керек екеніне байланысты редакциялық саясатты құрастырған дұрыс. Қай амалды қолдансаңыз да дұрыс болады, бірақ веб-сайттағы/блогтағы авторлар тиімді, ыңғайлы тәсілді таңдап, оны барлығы бірдей қолдануы қажет. Сонымен қатар, “тыйым салынған” клише сөздерді қолданбаған дұрыс. Бұл цензура емес, бұл ереже, ол сайттағы мәтіндердің стилистикалық бірегейлігін көрсетеді. Беделді жаңалықтық агенттіктер мен баспасөздер немесе телерадиокомпаниялар стильге талаптарын да жариялайды. Осындай кітаптың мысалын мына жерде көруге болады http://www.guardian.co.uk/styleguide

BarCamp live

BarCamp Central Asia 2009 жұмысы аудиторияларда орналасқан web-камералар арқылы online жарияланады. Бұл трансляцияларды видео-сервис kiwi.kz – тің “Broadcast” бөлімінде көруге болады. Сонымен қатар, barcampkz.net және yvision.kz сайттарында. Осылайша, Алматыға келе алмай қалғандар конференцияны онлайн уақытта көре алады. Кейін, жазылған офлайн трансляцияларды barcampkz.net – те көре аласыздар.

Ал әзірге, осы промо роликті тамашалауға болады

Ал сен барасың ба?

Бұрын айтып өткендей, сәуірдің 17, 18, 19 күндері Алматыда BarCamp Central Asia 2009 коммерциялық емес [бей]конференция өтеді. Шараға Қазақстанның және шет елдің блогшылар, журналистер, ИТ саласының мамандары жиналады және өзінің тәжірибесімен бөліседі.
Баркемпке қатысамын десеңіз, сайтта тіркелуден өтіңіз, сайтта шара жайында толығырақ мәлімет алуға болады немесе сұрақтарыңыз болатын болса, осы жазбаға пікір қалдырыңыз.

Баркемп демеушілерінің бірі Сорос-Қазақстан 20 адамға трэвел-грант(жол/тұрудың ақысы) бөлген еді. Осылайша шараға Алматыдан алыс тұратындардың конференцияға қатысуға мүмкіндігі пайда болды.

BarCamp қай жерде өтеді? – КИМЕПтің Жаңа ғимаратында.
Абай даңғылы 4 (Достық даңғылы мен Уәлиханов көшесі арасында).


Қырқып қой: Мен өткен аптада пойызға билет алған едім.

Әлемнің үздік блогтары 2009

2009 жылдың 16 наурызында Остин қаласында (Техас штаты, АҚШ) 9-рет Әлемнің үздік блогтарына арналған «жүлде» өтті. Қаңтар айында қатысуға өтініштер қабылданып, 200 блогшы іріктелінді, кейін дауыс беру мен ақпанда дауыс берудің уақыты аяқталғаны жайында мәлім болды. Наурызда үздік блогшылардың тізімі жарияланды:
1. Блогтарға арналған үздік веб-қосымша – Google Reader.
2. Жаңа Зеландия/Австралияның үздік блогы – Girl With a Satchel (сән, поп-мәдениет).
3. Азияның үздік блогы (Қиыр Шығысты қосқанда) – Susie’s Big Adventure. (Сауд Арабиясына көшіп келген американ әйелдің блогы).
4. Африканың үздік блогы – Glad to Be a Girl. (Йоханнесбургта тұратын қыздың блогы).
5. Европаның үздік блогы – Chocolate & Zucchini. (аспаздық блог).
6. Латын Американың үздік блогы – A Canuck in Cancun. (Мексикада тұратын канадалық әйелдің блогы).
7. Канаданың үздік блогы – Everybody Likes Sandwiches. (аспаздық блог).
8. Үздік фото-блог – Pioneer Woman Photography.
9. Үздік арт / дизайн / крафт-блог – PostSecret. (Осы блогқа оқырман аты-жөнін көрсетпей өзінің құпияларын жібереді. Күшті идея, қазір осындай сайттар рунетте де пайда болды).
10. Үздік аспаздық блог – Cake Wrecks.
11. Сән туралы үздік блог – Go Fug Yourself.
12. Саяхат туралы үздік блог – Camels and Chocolate.
13. Музыкалық үздік блог – Stereogum.
14. Танымал адамдар туралы үздік блог – Dlisted.
15. Кино / ТВ / театр туралы үздік блог – Television Without Pity.
16. Спорт туралы үздік блог - Fat Cyclist.
17. Саясат туралы үздік блог – FiveThirtyEight.
18. Үздік техно-блог - LifeHacker.
19. Үздік тақырыптық блог – Cute Overload. (жануарлардың қызықты суреттері бар блог)
20. Тинейджерлерге арналған үздік блог- Foodie at Fifteen. ( 16дағы жігіттің аспаздық блогы)
21. Үздік әзіл-оспақ блогы - I Can Has Cheezburger?
22. Мазмұндаудың үздік стилі – Cake Wrecks.
23. Үздік микроблог – One Sentence.
24. Үздік топтық блог – Gawker.
25. Үздік коммьюнити-блог – I Can Has Cheezbuger?
26. Дизайны бойынша үздік блог – Confessions of a Pioneer Woman.
27. Үздік «белгісіз» блог – Pistols and Popcorn.
28. Үздік блог-”жаңа” – Cake Wrecks.
29. Үздік блог-”ескі” – Fark.com.
30. Үздік блог 2009 - Confessions of a Pioneer Woman.
Сыйлық ретінде 2009 цент (20,09 доллар) берілді. Осы блогтардың көбін қыздар, әйелдер жүргізеді екен. Тағы бір қызығы – аспаздық тақырыбына арналған блогтар бірнеше номинацияда жүлдегер атанды.
қайнар

Жауыздық

“Бұ балалық дегенді қойсаңшы. Сол бір оқиға есіме түссе күні бүгінге дейін кірерге жер таппай қысыламын. Сонымыз не біздің? Неге біз сондай болдық? Жалғыз үй шал-кемпірге не үшін қиянат жасадық сонда? Жазығы не еді олардың? Неге?.. Неге?.. Бәлкім, балғын балалығымызға жара алған соғыс кінәлі шығар, күтімсіз өскен жабайы алмадай ащы болуымыз да содан шығар, жабайы алманың тісті қармап сырқырататыны тәрізді жанға батар қылықтар істеуіміз де содан шығар? Кім білсін. Бір нәрсе ғана ақиқат: өзің ақымақ, әрі қорқақ болсаң жауыз болуың да оп-оңай, тек бастауышың болсын.”
Сайын Мұратбековтың “Жабайы алма” атты повестен үзінді